هيدروسل

در نوع ارتباطي مايع موجود در اطراف بيضه توسط سوراخي در جدار شکم با داخل شکم ارتباط دارد و اگر کيسه بيضه را فشار دهيم مايع اطراف بيضه وارد شکم مي شود. هيدروسل ارتباطي معمولا با بزرگ شدن بچه و تا 2-1 سالگي با بسته شدن سوراخ موجود در جدار شکم بهبود پيدا مي کند. بنابراين اگر کودک داراي هيدروسل ارتباطي است مي توان 2-1 سال قبل از جراحي صبر کرد به شرطي که هيدروسل بطور مداوم در حال بزرگ شدن نباشد. هيدروسل يک بيماري ساده است و با جراحي به راحتي قابل درمان است، ولي بايد توجه داشت که آن ممکن است دليل وجود يک بيماري جدي مثل سرطان بيضه نيز باشد.

علام باليني هيدروسل

تورم بدون درد بيضه که نرم بوده و کم کم زياد مي شود.
کودک نبايد درد داشته باشد، وجود درد نشان از يک بيماري زمينه اي ديگر مثل عفونت و يا سرطان بيضه است.
بيضه را معمولا مي توان در کودکان لمس کرد، ولي اگر ميزان مايع اطراف بيضه زياد باشد، بيضه غير قابل لمس خواهد بود.
اگر در يک اطاق تاريک نور چراغ قوه را در کيسه بيضه بتابانيم، در صورت وجود هيدروسل از کيسه بيضه عبور مي کند.

در کودکان بايد هيدروسل را از ساير بيماريهاي خطرناک بيضه افتراق داد، مهمترين آنها پيچش بيضه و فتق بدام افتاده است. پيچش بيضه اگر تا شش ساعت درمان نشود، سبب از بين رفتن بيضه شده و فتق بدام افتاده اگر بدرستي تشخيص داده نشده و اورژانس عمل جراحي نشود سبب سياه شدن روده ها مي شود.

روش بررسي

معمولا هيدروسل به راحتي با معاينه باليني قابل تشخيص است. اگر مشکوک باشيم، بهترين اقدام تشخيصي انجام سونو گرافي از بيضه ها مي باشد. روشهاي تشخيصي براي هيدروسل عبارتند از:

انجام سونوگرافي که با دقت زياد مايع اطراف بيضه و يا وجود توده در داخل بيضه را نشان مي دهد. هر نوع توده در داخل بيضه سرطان است، مگر اينکه خلاف آن ثابت شود.
اگر مشکوک به پيچش طناب بيضه هستيم، سونوگرافي داپلر از عروق بيضه کمک کننده است. چون در پيچش طناب بيضه جريان خون در شريان بيضه قطع مي شود و آنرا با سونوگرافي داپلر مي توان تشخيص داد.
گاها مي توان مايع دور بيضه را با سرنگ کشيد، ولي آن خطرناک است چون اگر علت هيدروسل سرطان بيضه باشد بعلت بهم زدن راههاي لنفاوي بيضه، درمان بعدي را مواجه با مشکل خواهد کرد.
اگر مشکوک به سرطان هستيم مارکرهاي بسيار حساس براي سرطان بيضه وجود دارند که مي توان ميزان آنها را در داخل خون اندازه گيري کرد.

درمان هيدروسل در کودکان

بسياري از موارد هيدروسل در کودکان بخودي خود با گذشت زمان برطرف مي شوند و نيازي به جراحي ندارند.
اگر مطمئن شديم که بيماري زمينه اي خاصي وجود ندارد و هيدروسل نيز از نوع ارتباطي نيست و رزو بروز بر اندازه آن افزوده مي شود، بايد کودک جراحي شود.
بعضي ها آب کيسه بيضه را با سرنگ مي کشند، آن به هيچ وجه توصيه نمي شود چون اولا بدون تاثير است و ظرف چند روز دوباره مايع دور بيضه جمع مي شود و ثانيا اگر علت سرطان بيضه بوده باشد، درمان را به مخاطره مي اندازد.
بهترين درمان هيدروسل جراحي است که در آن پرده ايکه سبب ترشح مايع مي شود با جراحي برداشته مي شود.

اگر کودکي مبتلا به هيدروسل است و لازم است جراحي شود، بايد در اولين فرصت اينکار صورت گيرد، چون با گذشت زمان مايع اطراف بيضه زيادتر شده و کيسه بيضه بزرگتر مي شود و وقتي اندازه کيسه بيضه خيلي بزرگ شد، بعد از عمل جراحي خود را بخوبي نمي تواند جمع کند و براي هميشه از کيسه طبيعي طرف مقابل بزرگتر باقي مي ماند.

نوشته شده توسط دکتر علی اصغر کاظمی نژاد در شنبه بیست و نهم مهر ۱۳۹۱ |